AHOLINING BANKLARDAGI OMONATLARINI KAFOLATLASH MEXANIZMINI TAKOMILLASHTIRISH YO‘NALISHLARI

Authors

  • Rahimov Akmal Matyaqubovich

DOI:

https://doi.org/10.5281/zenodo.20594277

Abstract

Aholining banklardagi omonatlarini kafolatlash mexanizmini takomillashtirish masalalari
ilmiy jihatdan tadqiq etilgan. Omonatlarni kafolatlash tizimining iqtisodiy mohiyati, bank tizimi barqarorligini
ta’minlashdagi o‘rni hamda omonatchilar manfaatlarini himoya qilishdagi ahamiyati yoritilgan. Shuningdek,
xalqaro tajriba asosida Yevropa Ittifoqi, Qozog‘iston, Ozarbayjon, O‘zbekiston, Rossiya va Turkiyada
omonatlarni kafolatlashning maksimal miqdorlari qiyosiy tahlil qilingan. Tadqiqotda jismoniy shaxslarning talab
qilib olinguncha omonatlari, muddatli omonatlari, jamg‘arma omonatlari va jamg‘arma sertifikatlari omonatlarni
kafolatlash obyekti sifatida ko‘rib chiqilgan. Omonatlarning kafolatlangan miqdoridan ortiq qismini bankdan
talab qilishning ikki bosqichli himoya mexanizmini joriy etish taklif qilingan. Ushbu mexanizm kafolatlangan
omonat qismini davlat tomonidan tezkor kompensatsiya qilish, kafolatlanmagan qismini esa bankni tugatish
yoki bankrotlik jarayonida bank aktivlari hisobidan kreditorlik talabi sifatida qoplash tartibini nazarda tutadi.
Taklif etilgan yondashuv omonatchilar huquqlarini himoya qilish, kafolatlash tizimining shaffofligini oshirish
hamda bank tizimiga bo‘lgan ishonchni mustahkamlashga xizmat qiladi.

Keywords

omonat, depozit, omonatlarni kafolatlash, kafolatlangan summa, kafolatlanmagan qism, tijorat banki, bankrotlik, kompensatsiya, omonatchilar huquqlari, bank tizimi barqarorligi.

Author Biography

Rahimov Akmal Matyaqubovich

TDIU mustaqil izlanuvchisi

References

White E.N. The Legacy of Deposit Insurance: The Growth, Spread, and Cost of Insuring Financial Intermediaries. –

Chicago: University of Chicago Press, 1998. URL: https://www.nber.org/books-and-chapters/legacy-deposit-insurance

Demirgüç-Kunt A., Kane E.J., Laeven L. Deposit Insurance Database // IMF Working Paper. – 2014. URL: https://www.

imf.org/en/Publications/WP/Issues/2016/12/31/Deposit-Insurance-Database-41710

Kane E.J. Three Paradigms for the Role of Capitalization Requirements in Insured Financial Institutions // Journal of

Banking & Finance. – 1989. URL: https://doi.org/10.1016/0378-4266(89)90051-8

Beck T. Bank Competition and Financial Stability: Friends or Foes? // World Bank Policy Research Working Paper. – 2007. URL: https://documents.worldbank.org

Barth J.R., Caprio G., Levine R. Rethinking Bank Regulation: Till Angels Govern. – Cambridge: Cambridge University

Press, 2012. URL: https://doi.org/10.1017/CBO9780511996894

Abdullayeva Sh.Z. Bank ishi. – Toshkent: Iqtisod-Moliya, 2020. – 356 b.

Elmirzayev Sh.X. Bank tavakkalchiliklarini boshqarish. – Toshkent: Iqtisod-Moliya, 2020. – 284 b.

Downloads

Published

2026-05-01

How to Cite

Rahimov , A. (2026). AHOLINING BANKLARDAGI OMONATLARINI KAFOLATLASH MEXANIZMINI TAKOMILLASHTIRISH YO‘NALISHLARI. Innovation Science and Technology, 2(5). https://doi.org/10.5281/zenodo.20594277
Vol. 2 No. 5 (2026): Innovation Science and Technology